|
HOE GAAN WIJ OM MET POKÉMON?
Veel mensen hebben nog nooit van Pokémon gehoord, maar dat worden er steeds
minder. Hun kinderen of leerlingen spelen ermee, de speelgoedwinkels hebben een
hele uitstalling van Pokémon-spullen en nu komen ook de video's en films op hen
af. Voor veel kinderen betekent 'niet meedoen' met een rage hetzelfde als
'buitenspel staan', en dat is zowat het ergste dat een kind van overkomen. Niet
alleen zij, maar ook veel (groot)ouders zwichten voor de leuke afbeeldingen,
zodat hun (klein)kinderen van jongs af vertrouwd raken met de (Japanse)
denkwereld achter de kaarten en de 1.500 bijproducten die u in het Pokémonboek
kunt aantreffen.
Na de Teletubbies is Pokémon de nieuwste rage die de (kinder)wereld
overspoelt. Vanwege de vele vragen die ons bereiken, richten wij ons met dit
artikel tot ouders en leraren om hen duidelijk te maken wat hier aan de hand is
en hoe zij hiermee moeten omgaan. Dit kan niet meer dan een eerste kennismaking
zijn, want het terrein dat wij hier betreden opent een hele wereld van (Sjintoďstisch)
denken. Het wachten is op christen-studenten die hierover een scriptie maken
volgens het beproefde recept dat wij ook hier zullen volgen:
 | Wat is en wat doet Pokémon? |
 | Pokémon en de Japanse religie |
 | Een bijbelse toetsing |
 | Opvoedkundige overwegingen |
 | Conclusies en raadgevingen. |
WAT IS EN WAT DOET POKÉMON?
De naam Pokémon is afkomstig van de woorden Pocket Monsters, een bont
gezelschap van 151 wonderlijke wezentjes met bepaalde mentale of spirituele
eigenschappen die nodig zijn om je tegenstander te overwinnen. Pokémon
(meervoud is hetzelfde als enkelvoud) zijn mythologische figuurtjes met een
speciale kracht, zoals vuurspuwen, bevriezen of wegblazen. Daarmee kunnen ze de
tegenstander een bepaalde schade toebrengen die op ieder kaartje staat
aangegeven.
Behalve een bepaalde kracht, heeft elke Pokémon ook een bepaalde zwakheid,
waarop de tegenstander zijn aanval kan richten.
Die kracht kan worden versterkt door de energie-kaarten gras, vuur, water,
bliksem, paranormaal, vechtkracht en kleurloos.
"Zij delen de wereld met de mensen", aldus professor Oak die deze
monstertjes van binnen en van buiten kent. De thans bekende Pokémon luisteren
naar de meest wonderlijke namen, zoals Ponyta, een pony met een vlammende staart
en ijzersterke hoeven, Charmander, een sintel-saurus die van de hitte houdt en
kan ‘evolueren' tot Charmeleon, een vlammenwerper.
Dan heb je Machop, de bodybuilder die kan 'evolueren' tot het karate-monster
Machoke, die niet alleen anderen maar ook zichzelf beschadigt. Rattata de rat
bijt iedereen die in zijn buurt komt, Diglett de mol werkt het liefst
ondergronds en Dratini het draakje (terug van weggeweest) berokkent op zijn
eigen manier aan iedereen schade. Al deze basis-Pokémon zijn afgebeeld en
beschreven op het internet, waar ieder ze kan ontmoeten via de website www.pokémon.nl
(onderdeel van www.nintendo.nl).
Nederlandse kinderen moeten zich, in tegenstelling tot de Engels, Duits,
Frans en Japans-sprekenden, behelpen met buitenlandse namen en zullen best
moeite hebben met namen als Squirtle, Psyduck (Frans: Psychokwak), Raichu,
Meowth, Bulbasaur, Jigglypuff and Poliwhirl. Maar waar een wil is, is ook een
weg. Al gauw raken ze vertrouwd met dit nieuwe taalgebruik: dezelfde kinderen
voor wie geen gewoon Nederlands meer simpel genoeg kan zijn!
Voor de spelregels zijn enkele boekjes uitgegeven (sinds kort ook in het
Nederlands). Moeilijk te begrijpen, maar kinderen weten hier wel weg mee en
maken vaak hun eigen spelregels. Zij volgen allemaal het voorbeeld van de held
van het verhaal om trainer te worden van zoveel mogelijk Pokémon en om mee te
doen met grote competities.
Daarbij komt de grootste hulp van de Pokémon Pikachu, die als zakcomputertje
het 'virtuele vrindje van ieder cyber-kindje' kan worden. Iedere dag kunnen de
kinderen op hun display (beeldscherm) kijken hoe het met hun vriendje gaat.
"Als Pikachu gelukkig is, doet hij allemaal grappige dingen zoals met
blokken spelen of zijn tanden poetsen. Hoe je ervoor zorgt dat Pikachu gelukkig
is? Veel bewegen!
De ingebouwde stappenteller vertaalt namelijk iedere stap die je met Pokémon
Pikachu zet in Watts, waarmee het vrindje wordt gevoed. Hoe meer je met Pikachu
wandelt, hoe meer Watts je hem kunt voeden en hoe meer Pikachu van je gaat
houden. Dankzij de ingebouwde klok slaapt Pikachu als jij dat ook doet en kun je
meekijken hoe Pikachu 's morgens ontbijt en onder de douche gaat."
Naast de kaarten-rage zijn er al diverse video-games waar alle 151 Pokémon
trainen voor de veldslag van hun leven op Nintendo 64 (pokemonstadium). Ook de
TV blijft niet achter en bij Foxkids vinden ze alle gewenste informatie.
Sinds Pasen 2000 draaien de pokémonfilms in de bioscopen en er vliegen zelfs
drie speciale Pokémon-vliegtuigen van Nippon Airways tussen Tokio en San
Francisco! Multimediaal in optima forma, want Pokémon heeft een boodschap aan
de (jonge) mensheid: zij zijn de missionauten (bevlogen stuurders) van een
nieuwe religie!
POKÉMON EN DE JAPANSE RELIGIE
Pokémon is een machtig medium waarmee kinderen vanaf hun vroegste jeugd hun
blik verruimen. Het spel prikkelt hun fantasie, maakt hen vindingrijk en leert
hen zich telkens opnieuw aan te passen en in te gaan op de vreemdste
uitdagingen. Maar hiermee leren kinderen ook heel andere dingen: dat het leven
bestaat uit 'vechten': je tegenstander schade toebrengen en uitschakelen, daar
gaat het om. Het spel prikkelt hun begeerten, met name naar die kaartjes die
zeldzaam (gemaakt) zijn.
In de praktijk blijkt dat zij er soms niet voor terugschrikken om anderen hun
kaartjes af te pakken: kunnen ze niet met het spel winnen, dan zijn ze
vindingrijk genoeg om allerlei andere manieren te bedenken die ze van de
Pokémon hebben geleerd.
Het wekt verslaving op, die hun ouders duur komt te staan, want sommige
kaarten zijn niet te koop en kosten -in het vrije circuit- soms honderden
guldens per stuk. Maar waarover nauwelijks is geschreven, is het feit dat
Pokémon de kinderen van jongs af aan traint in de Japanse religie. Zij mogen
dan denken dat zijzelf de Pokémon trainen om hen 'winpower' te geven, maar
beseffen niet (evenmin als de meeste volwassenen) dat de Pokémon juist hén
trainen in de beginselen van het Japanse denken.
De religie van Japan is vanouds het sjintoďsme. De letterlijke betekenis van
sjinto is ‘weg der goden, weg der geesten', wat stond voor hun hele stelsel
van mythologie, natuur- en voorouderverering. Zij hebben nauwelijks beelden van
goden, maar vereren de sjintai of godlichamen zoals een bron, een berg, een
spiegel, een steen of een zwaard waarin de godheid huist.
Toen in de zesde eeuw het boeddhisme naar Japan kwam, voerde het sjintoďsme
daarmee geen strijd, maar het smolt erméé samen. Ook de moderne wetenschap en
techniek bleek geen vijand van de religie te zijn, maar een moderne drager en
promotor van het eeuwenoude gedachtegoed.
De religies van China en India zijn vooral gericht op ‘de leegte’, ‘opgaan
in het niets’ en 'harmonie met de kosmos’. In Japan komt daar nog de
gedachte bij van het 'winnen' en dus uitschakelen van elke tegenstand(er), net
als bij hun gevechtssporten.
Pokémon past geheel in dit beeld, zoals blijkt uit dé volgende punten:
 | de belichaming van kosmische krachten in mythische gestalten |
 | de kunst om over deze kosmische krachten te beschikken |
 | het doordrenken met de gedachte: jij of ik; allebei kan niet |
 | de eenheid met de natuur: Pokémons als meervoud bestaan niet, want Pokémon
is zowel enkelvoud als meervoud. |
 | de typisch kosmische evolutie, zoals de zgn. evolutie-kaarten, waarmee de
spelers de basis-pokemon groter en sterker maken. |
 | de combinatie van strijdvaardigheid en spiritualiteit in de zin van: 'de
geesten bevechten jouw overwinning" |
 | het gebruik van occulte middelen, zoals het hypnotiseren van je tegenstander
en het werpen van toverkracht (inslapen, verwarring, verlamming,
vergiftiging). |
Sommige Pokémon zijn direct herkenbaar als (Japans-gestileerde) demonen.
Anderen lijken meer op mythische monsters of robots, uitgerust met dezelfde
destructieve eigenschappen. Onmiskenbaar zijn zij de dragers en boodschappers
van een denken dat haaks staat op zowel het humanisme als het christendom, dat
eeuwenlang de Westerse culturen heeft beheerst.
EEN BIJBELSE TOETSING
De eerste vijf boeken van de Bijbel worden aangeduid als 'Torah', wat
betekent: wijzing of duiding. Hiermee kan ieder verschijnsel worden beoordeeld
op grond van Gods heilzame wetten en wordt alles wat daar tegenin gaat,
ontmaskerd als goddeloos en heilloos. Bij Pokémon gebeurt precies het
tegendeel, wanneer 'monsters' je kinderen trainen volgens de 'torah' van het
sjintoďsme. Uiteraard is de hele Bijbel dienstbaar aan het beoordelen,
weerleggen of verbeteren, zoals blijkt uit de bekende tekst van Paulus aan
Timotheüs (2 Tim. 3:16-17). Ook de Bijbel spreekt van strijd en oorlogen, zowel
het Oude als het Nieuwe Testament. Oorlog is vreselijk, maar mensen konden niet
maar doen wat zij wilden, want er golden strenge oorlogswetten. Pokémon is een
'spel zonder grenzen', kinderen leren meedogenloos handelen, want om te winnen
is alles geoorloofd.
De kern van de Torah wordt gevormd door de Tien geboden. Pokémon leert de
kinderen hoe de meeste hiervan kunnen worden overtreden, want alles moet wijken
wat de 'winpower' belemmert, dus ook Gods geboden.
Eerste tafel van de wet: God liefhebben boven alles
Eerste Gebod: Alleen de HERE als God dienen. In plaats van het Eerste
gebod: Alleen de HERE als God dienen, wordt de natuur vergoddelijkt en leren
kinderen op andere goden en machten te vertrouwen. In plaats van het Tweede
gebod: Geen beelden maken van verboden werelden, worden kinderen
vertrouwd gemaakt met de beelden van 151 verdierlijkte geesten of monsters.
Tweede tafel van de wet: Je naaste liefhebben als jezelf
Voor het 'meedogenloos winnen' moeten zowel het zesde, het achtste als het
tiende gebod wijken: Bij Pokémon is alles geoorloofd om te winnen; geweld en
liquidatie zijn net zo gewoon als eten en drinken.
Ook de geboden Niet stelen en Niet begeren worden vanuit
strijd-en-win denken op flagrante wijze overtreden, zoals uit tal van voorvallen
blijkt.
Het Negende gebod: Geen leugens vertellen komt niet expliciet aan de
orde, maar alles bij Pokémon ademt een anti-christelijk wereldbeeld, wat geen
wonder is wanneer 'monsters' je leermeesters zijn. Maar niet alleen wordt het
meeste overtreden wat God verboden heeft, ook datgene wat God geboden heeft,
moet wijken voor de geboden van oorlog en winnen. In plaats van hun vertrouwen
te stellen op Jezus Christus, leren de kinderen hun vertrouwen te stellen op
Pokémon Pikachu, "die altijd bij je is".
In plaats van de nabijheid van de God des vredes, leren de kinderen om
volgelingen van de Japanse versie van de Mammon en de Moloch te dienen en worden
zij spelenderwijs ingevoerd in alle gruwelen die de heidense volken bedreven en
zelfs aan de Israëlieten leerden (zie ook de tekst die aan het eind van de
folder wordt geciteerd). Voor een uitvoerige bijbelse en opvoedkundige
behandeling verwijzen wij naar de Logos Christian Resource Pages: www.execpc.com/-dlbrown/logos
via de knoppen The occult - Pokemon Danger en More Pokémon
CONCLUSIES EN RAADGEVINGEN
Bijbel & Onderwijs hanteert in de regel twee maatstaven: een bijbelse en
een pedagogische. Het zal duidelijk zijn dat wij op grond van de Bijbel het
gebruik van Pokémon ten zeerste afraden. Het spel gaat tegen de wetten van
God in, op zijn minst tegen beide Tafels van de Wet: de verticale relatie met
God en de horizontale relatie met de medemens. Daarnaast gaat Pokémon
nadrukkelijk in tegen het bijbels wereldbeeld, bijvoorbeeld door de grote nadruk
op de (kosmische) evolutie, het negeren van het besef van goed en kwaad en het
gebruik maken van kosmische machten en krachten, wat in flagrante tegenspraak is
met Deut. 29:29. Hier tegenover wordt een andere wereld gesteld; weliswaar is
die geheel anders dan de Westerse wereld, maar daarmee niet minder vijandig aan
God en aan Zijn openbaring. Tenslotte schendt Pokémon het kind als evenbeeld
van God en voedt het hen op tot een 'strijder' of kampvechter. Niet vanwege de
goede strijd van het geloof, maar alleen om te winnen en anderen uit te
schakelen. Dit maakt ieder kind tot een karikatuur van wat God heeft bedoeld.
Bij Pokémon worden de 'winnaars' nietsontziende leiders, en de 'verliezers'
worden mensen die zin en doel van het leven zijn kwijtgeraakt.
Naast de bijbelse afwijzing zijn er ook pedagogische bezwaren.
Van de vele opvoedkundige bezwaren noemen wij slechts dat het spel kinderen
onvoldoende vrij laat; ze kunnen niet meer zonder. Op eik deel van de dag moet
Pokémon Pikachu gevoed en geknuffeld worden. "Wat doe jij, Marietje?"
"Mijn Pokémon bewegen, meester, anders gaat hij janken!" Uiteraard
reageren kinderen verschillend op datgene wat Pokémon hen aanbiedt:
 | Een grote groep zal hiermee met een zekere 'afstandelijkheid' omgaan. Net
als volwassenen houden zij het verschil tussen werkelijkheid en fantasie
goed in de gaten. Dat wil uiteraard niet zeggen dat hun godsbeeld niet danig
op de proef wordt gesteld. |
 | Een andere grote groep (blijkens een recent onderzoek naar de gevolgen van
gruwelverhalen ongeveer 30%) zal hierdoor een of andere vorm van psychische
stoornissen ontwikkelen. Die kunnen variëren van nachtmerries tot 'stemmen'
of 'beelden', of leiden tot over-assertief gedrag, tot het gewelddadige toe. |
 | Voor een derde groep wordt Pokémon een aanleiding tot 'echte contacten'
met de geestenwereld. Daarmee wordt het spel tot werkelijkheid en kan het
bedrog van het spel werkelijkheid worden: geesten dienen zich dan aan hen
op, die de kinderen wel veel beloven, maar tenslotte komen met hun hoge,
levensbedreigende eisen. |
Onze raad aan ouders en opvoeders is dan ook drieërlei:
- Houd uw kinderen/leerlingen verre van het Pokémon-gebeuren, zolang het kan.
Neem in ieder geval geen enkel initiatief om reeds op jonge leeftijd hen met
deze schijnwereld en -wezens vertrouwd te maken!
- Wanneer u merkt dat uw kinderen/leerlingen hiermee bezig zijn, gebruik dit
dan als een aanleiding om hen duidelijk te maken wat hier aan de hand is. Laat
hen zelf, vanuit de Bijbel, ontdekken wat de houding van een christen dient te
zijn en begeleid hen hierbij, bijvoorbeeld door samen met hen de betrokken
websites te verkennen en te beoordelen.
- Waar mogelijk, bied hen een alternatief waarmee hun ontdekkingslust en
creatief vermogen wordt aangesproken. Wanneer u van dergelijke, christelijke
of algemene, initiatieven afweet, wilt u die dan aan ons melden?
Op onze website en in ons blad hopen wij melding te kunnen maken van
verantwoorde initiatieven om de jeugd van de 21e eeuw het goede aan te bieden,
waartoe de HERE onze God ons oproept.
Voorts, broeders, al wat waar, al wat waardig, al wat rechtvaardig is, al wat
rein, al wat beminnelijk, al wat welluidend is, al wat deugd heet en lof
verdient, BEDENKT DAT
Wat u geleerd en overgeleverd is, wat gij van Mij gehoord en gezien hebt,
BRENGT DAT IN TOEPASSING en DE GOD DES VREDES zal met u zijn.
(Filippenzen 4:8)
Bijbel & Onderwijs
Postbus 951, 3800 AZ AMERSFOORT
Tel. 033-4616265 Fax: 033-4657900
Bezoekadres:
Puntenburgerlaan 85
3812 CC AMERSFOORT
Openingstijden: maandag t/m donderdag 09.00 tot 14.00 uur.
info@bijbelenonderwijs.nl
www.bijbelenonderwijs.nl
Postbank: 1607190
Bank: 43.35.51.208
België: 431-1539469-49 |